Een thuisbatterij die bijna leeg is, hoeft niet op een probleem te wijzen. En de batterij de hele winter laten draaien, is niet per definitie rendabel. Hoeveel zonnestroom er overblijft, de temperatuur, het stroomverbruik van het systeem en de elektriciteitstarieven spelen allemaal een rol.
Nu de dagen korter worden, kan een thuisbatterij die in de zomer moeiteloos vol raakte, een groot deel van de dag bijna leeg blijven. Komt dat door de kou? Is het verstandig om de batterij uit te schakelen? En heeft extra capaciteit zin? Zendure zet vijf aandachtspunten op een rij die huiseigenaren helpen hun systeem beter te begrijpen voordat ze instellingen aanpassen. Het doel in de winter is niet om de batterij in de app koste wat kost op 100% te krijgen. Het gaat om de stroom die je daadwerkelijk kunt gebruiken en het voordeel dat na de verliezen overblijft. Wie begrijpt hoe de stroom door het systeem loopt, kan beter bepalen welke instellingen zinvol zijn.
1. Kijk naar het stroomoverschot, niet alleen naar de opbrengst van zonnepanelen
Voor het opladen van een thuisbatterij telt vooral hoeveel zonnestroom overblijft nadat het gelijktijdige stroomverbruik in huis ervan is afgetrokken. Verwarming en huishoudelijke apparaten kunnen een groot deel van de opgewekte stroom direct verbruiken.
Controleer: vergelijk de opwekking, het verbruik en de teruglevering over dezelfde tijdsperioden.
2. Maak onderscheid tussen bescherming tegen kou en een gebrek aan zon
Een batterij die nauwelijks oplaadt, krijgt mogelijk te weinig stroomoverschot binnen. Het kan ook zijn dat de temperatuur het laden beperkt. Die twee situaties vragen om een andere aanpak. De toegestane temperaturen voor laden, ontladen en opslag verschillen per model. Sommige systemen hebben ingebouwde verwarming, terwijl andere op een plek moeten staan waar de temperatuur beter onder controle blijft. Een opgegeven bedrijfstemperatuur voor buitengebruik betekent bovendien niet dat de batterij het hele jaar door even goed presteert.
Controleer: raadpleeg de handleiding, de temperatuurmetingen en eventuele statusmeldingen. Volg de installatievoorschriften en ga niet zelf isolatie aanbrengen of beveiligingen omzeilen.
3. Bereken wat laden op goedkope stroom netto oplevert
Sommige thuisbatterijen kunnen met dynamische stroomtarieven worden aangestuurd en op goedkope momenten stroom uit het net halen. Het prijsverschil moet dan wel groot genoeg zijn om de omzettingsverliezen te compenseren. Neem een laadprijs van € 0,20 per kWh, inclusief alle kosten, en een AC-naar-AC-rendement van 85% voor een volledige laad- en ontlaadcyclus. Dan kost 1 kWh die later weer beschikbaar komt ongeveer € 0,235. Als je anders € 0,24 per kWh zou betalen, blijft er een voordeel over van slechts circa 0,47 eurocent per kWh. Extra gebruikskosten en batterijslijtage zijn daarin nog niet meegenomen. Dit zijn rekenvoorbeelden op basis van aannames, geen metingen van een specifiek product of voorspellingen van stroomtarieven.
Controleer: reken met de werkelijke tarieven van je energiecontract. Tel verwarmings- of stand-byverbruik niet dubbel mee als dit al in het gemeten rendement zit.
(tekst gaat verder onder de afbeelding)
4. Stem de batterijcapaciteit af op de beschikbare stroom
Met meer opslagcapaciteit wek je in de winter geen extra zonnestroom op. Als er te weinig stroomoverschot is om de bestaande batterij goed te vullen, blijft extra capaciteit mogelijk onbenut. Uitbreiding kan wel interessant zijn als de batterij regelmatig vol raakt terwijl er nog stroom wordt teruggeleverd, of als het systeem stroom uit het net kan laden volgens een geschikte strategie. Milieu Centraal raadt bij vaste thuisbatterijen aan niet te veel capaciteit te installeren en eerst het stroomverbruik in de avond en nacht in kaart te brengen.
Controleer: kijk naar het stroomoverschot, de latere vraag naar stroom en het vermogen dat de batterij kan leveren. Een thuisbatterij verschuift stroom over een relatief korte periode, niet van de zomer naar de winter.
5. Bekijk de bedrijfsmodus voordat je de batterij uitschakelt
Zonnestroom opslaan, laden op basis van dynamische tarieven en een noodreserve aanhouden hebben elk een ander doel. Levert het systeem in de winter weinig bruikbare stroom of nauwelijks besparing op? Bespreek dan of een tijdelijke winterpauze mogelijk is volgens de voorschriften van de fabrikant.
Controleer: bekijk de bedrijfsmodus, stroomtarieven, ingestelde reserves, het verbruik en de opslagvoorschriften. Laat een batterij nooit langdurig diep ontladen.